|
Galatasaray
Üniversitesi
Adres : Çırağan Caddesi No:36
34357 Ortaköy/İstanbul
www.gsu.edu.tr
Galatasaray Üniversitesi Genel Bilgiler
Beşyüz yılı aşkın bir eğitim ve öğretim geçmişinin
ulaştığı aşama:
Galatasaray Üniversitesi...
Bugünkü adıyla Galatasaray tarihte ilk kez 1481
yılında Sultan II. Beyazıd tarafından Galata
Sarayı adıyla bir Enderun okulu olarak
kurulmuştur. Okul, bugünkü Galatasaray Lisesi'nin
bulunduğu yerde eğitime başlamıştır. Amaç, Devletin
çeşitli yönetim kademelerine memur yetiştirmekti.
Çalışkan ve yetenekli gençler orta dereceli bir okulda
eğitiliyor ve yüksek derecedeki Enderun'a
gönderiliyordu. Yatılı, düzenli ve çağın gerektirdiği
eğitimi veren Galata Sarayı'ndaki Saray kelimesi, devlet
işlerinin görüldüğü idare merkezi ve yüksek derecede
Enderun okulu anlamındadır. Günümüze kadar adını,
geleneksel yapısını ve işlevini sürdüren tek eğitim
kurumu Galata Saray'dır.
Tabii her kurum gibi Galata Sarayı da bazı
duraklamalar, gerileme ve yeni atılımlar yaşamıştır.
1838 yılında mevcut bina yeniden inşa edilmiş ve
Galata Sarayı, Tıbbiye-i Şahane'ye
dönüştürülmüştür. Öğretim dili Fransızca olan bu yüksek
okuldan ilk Türk kadın ebeler ile sağlık alanında
Devlete hizmet veren kişiler yetişmiştir. Böylece sivil
öğretim alanında batı bilimine yönelişin önemli bir
adımı atılmıştır. 1868 yılında bugünkü Galatasaray'ın
üçüncü aşamasını oluşturan Mekteb-i Sultani
hizmete açılmıştır. Fransızca öğretime ağırlık veren bu
okulun kurulması için büyük çaba sarfedenlerden biri,
tıbbiye-i şahane'den mezun, o dönemin Hariciye
nazırı ve daha sonra Sadrazam olan Keçecizade Fuat
Paşa, diğeri ise Ali Paşa'dır. Tarihi okul
ile işlevsel, mekansal ve beşeri bağlantıya mensup
gençlerin yatılı bir düzende birlikte ve tam bir vicdan
özgürlüğü içerisinde eğitildikleri bir eğitim ve öğretim
kurumu olmuştur. 1874 yılında Sultan Abdülaziz'in
iradesiyle Mekteb-i Aliye-i Sultaniye adı altında
toplanan ve Galatasaray Hukuk Mektebi,
Galatasaray Mülkiye Mühendisliği Mektebi ve
Galatasaray Edebi Mektebi'nden oluşan üç tane
yüksekokul açılmıştır. Bu yüksekokulların idari örgütü
ile ders programları Sorbonne Üniversitesi'ne
uygun bir şekilde yapılmıştır. Özellikle Mekteb-i
Hukuk, günümüzün hukuk fakültelerinin tarihi
gelişimi bakımından Batı'daki emsalleri gibi öğretim
veren bir okul olmuştur.
Mekteb-i Aliye-yi Sultaniye 1877 yılında
Darülfünun-u Sultaniye adını almış ve bünyesinde
ayrıca, Devletin üst düzey memurlarının bilgi ve kültür
düzeylerinin yükseltilmesi amacıyla kurslar da
düzenlenmiştir.
Galatasaray, büyük Atatürk ve kadrosunun
gerçekleştirdiği yeni devlet düzeniyle birlikte
Cumhuriyet Lisesi olarak hizmet vermeye devam etmiş
ve Galatasaray Lisesi adını almıştır.
Galatasaray Eğitim ve Öğretim Kurumu
Galatasaray Eğitim Vakfı'nın girişimleriyle
gerçekleşen ve 14 Nisan 1992 tarihli anlaşmayla kurulan
yükseköğretim kurumumuz, Haziran 1994 tarihine kadar
Galatasaray Eğitim Öğretim Kurumu adı altında
faaliyet göstermiştir. 6 Kasım 1992 tarih ve 21397
sayılı Resmi Gazete' de yayınlanarak yürürlüğe giren
Kurum Statüsü, 6 Haziran 1994 tarih ve 3993 sayılı
kanunun 6. maddesiyle yürürlükten kaldırılmıştır.
Galatasaray Eğitim ve Öğretim Kurumu, kamu tüzel
kişiliğine sahip ve ilköğretim, lise ve yükseköğretimin
çeşitli kademe ve bölümlerinden oluşan entegre bir
eğitim-öğretim kuruluşu olarak üniversite statüsünü
alıncaya dek geçen 19 ay süresince, Başkan Prof. Dr.
Yıldızhan YAYLA, Türk Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Barlas
TOLAN, Fransız Başkan Yardımcısı Annie PETIT,
Mühendislik ve Teknoloji Yüksekokul Müdürü Prof. Dr.
Ethem TOLGA ve Galatasaray Lisesi Müdürü Prof. Dr.
Erdoğan TEZİÇ ve Genel Sekreter Doç. Dr. Yalçın
ÇAKALIR'dan oluşan Yönetim Kurulu tarafından, 1992
tarihli uluslararası anlaşma, Kurum Statüsü ve Eşit
Temsilli Komite kararlarına uygun şekilde alınan
kararlar çerçevesinde faaliyetini sürdürmüştür.
GS Eğitim Vakfı ve Üniversite Projesi
Galatasaray Lisesi mensuplarının kurduğu dernek,
kulüp ve benzeri kuruluşlar kendi alanlarında olumlu
çalışmalar yapmaktadır. Ancak, faaliyet alanı içerisine
girmediğinden hiçbir kuruluş eğitim olgusu üzerinde
ağırlıklı olarak duramıyordu. Sadece Milli Eğitim
Bakanlığı'nın bütçe olanaklarına bağlı olarak
faaliyet gösteren Galatasaray Lisesi'nin eğitime
ilişkin gereksinimleri ve hedefi dar koşulları aşıcı
konumdaydı. Bu olgunun bilinciyle 1980 başlarında bir
grup Galatasaraylı,Sayın İnan KIRAÇ'ın
girişimiyle eğitime yönelik yeni bir örgütlenme
çalışmasına girişti. 29 Aralık 1981 tarihinde girişimin
önderi İnan Kıraç'ın başkanlığında GALATASARAY
EĞİTİM VAKFI kuruldu.
Vakıf, kurulduğundan bugüne "başlangıç" maddesinde
öngörülen amacı çok başarılı bir şekilde yerine
getirmektir. Bu madde aynen şöyledir: "Mezun oldukları,
feyz aldıkları, ülkeye büyük değerler yetiştirmiş olan,
500 yıllık şerefli bir geçmişe sahip bulunan
Galatasaray Lisesi'ne şükran borçlarını ödemek, bu
yararlı ve tarihi eğitim kurumunun varlığını daha da
geliştirerek muhafazasını sağlamak, bu kurumdan daha
binlerce Türk gencinin feyz almasını temin ederek, Türk
kültür ve eğitimine katkısını artırmak,Lise'nin yerine
getirmekle mükellef olduğu resmi eğitim hizmetlerini
daha üst düzeyde sürdürmek arzu ve heyecanıyla bir
Eğitim Vakfı kurulmuştur. " Vakıf, 10 yıl içerisinde
Lise ve Camiaya büyük katkılar yaparken, üniversite
projesi de yavaş yavaş gündeme gelmeye başlamıştı. Zaten
Galatasaraylıların çoğunun gönlünde üniversite
yatmaktaydı.
1989 yılında Vakıf İkinci Başkanı Sayın Yiğit OKUR,
Yönetim Kurulu'na bir rapor sunarak, Vakfın çalışma
programının daha rasyonel esaslara dayanmasını teklif
etti. Bu raporda çalışma grupları yer almaktaydı.
Grupların biri de "Üniversite Komisyonu" idi. Üniversite
Komisyonu Başkanı Büyükelçi Coşkun KIRCA, üyeler ise
Prof.Dr.Yıldızhan YAYLA, Prof.Dr. Barlas TOLAN, Prof.Dr.
Erdoğan TEZİÇ, Prof.Dr.Tahsin YÜCEL,Prof.Dr.Niyazi ÖKTEM,Prof.Dr.Ethem
TOLGA,Prof.Dr.Haluk ERKUT ve Levent DİLMAÇ idi.
Komisyon yoğun bir şekilde çalışmalara başladı ve
özellikle Sayın Büyükelçi Coşkun KIRCA ile Sayın
Prof.Dr.Barlas TOLAN'ın özverili çalışmalarıyla
kısa zamanda ayrıntılı bir proje ve program düzenlendi.
Hazırlanan program, hemen Türk ve Fransız yetkililere
tevdi edildi. Başta dönemin Türk Devlet adamları olmak
üzere, proje her iki kanatta da büyük destek gördü.
Bunun üzerine 6 Aralık 1991 günü Türk ve Fransız
Heyetleri üniversite protokolünü imzaladılar. Protokolün
imzalanmasından önce dönemin Cumhurbaşkanı Turgut
ÖZAL Haziran 1991 tarihinde Elysée Sarayı'nda
François MITTERRAND ile yaptığı görüşmede konuyu
gündeme getirmişti. 13 Nisan 1992 yılında bu amaçla
Türkiye'yi ziyaret eden Fransa Cumhurbaşkanı
MITTERAND, 14 Nisan 1992'de Galatasaray Lisesi'ne
gelerek , Turgut ÖZAL ile birlikte Türk
Dışişleri Bakanı Sayın Hikmet ÇETİN ve Fransız
Dışişleri Bakanı Sayın Roland DUMAS'nın imzaladığı
Galatasaray Üniversitesi Kuruluş Belgesi imza
töreninde hazır bulundu. Galatasaray Eğitim Vakfı'nın
hazırladığı proje böylelikle uluslararası bir tören ve
belgeyle hukuksal kimliğini aldı. Galatasaray
Üniversitesi, Devlet Başkanlarının katılımıyla
kurulan ilk ve tek yükseköğretim kurumudur.
Galatasaray Üniversitesi
Galatasaray Egitim ve Öğretim Kurumu, 6 Haziran
1994 tarih ve 21952 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak
yürürlüğe giren 3993 sayılı kanunla Galatasaray
Üniversitesi'ne dönüşmüştür. Kurum üniversite
statüsünü almasına rağmen, entegre eğitim-öğretim kurumu
olma özelliğini korumuş ve Galatasaray Lisesi ile
ona bağlı İlkokul ve Rektörlüğe bağlı öğretim birimleri
olarak tanımlanmıştır (K.m.1). Anılan kanunla
yüksekokullar yerine fakülteler ihdas edilmiş; böylece
1992 tarihli Anlaşma ve Eşit Temsilli Komite kararları
uyarınca "Devlet Bilimleri Yüksekokulu" ve "Mühendislik
ve Teknoloji Yüksekokulu" olarak anılan birimler yerine
aşağıdaki kurumlaşma gerçekleştirilmiştir.
|
